Naiwne zainteresowanie językiem – kontynuacja

Taki badacz, jeśli uprawia studia nad innymi językami poza własnym, może znaleźć dalsze bodźce do badania i zastanawiania się. Młody Anglik uczący się niemieckiego nie może nie być zaskoczony podobieństwem par wyrazów, takich jak father : Vater «ojciec». Niemiecki zapis początkowego dźwięku zaciemnia tu do pewnego stopnia podobieństwo: w obu przypadkach występuje jednak dźwięk, który konwencjonalnie przedstawia się za pomocą litery /. Młodego Polaka uczącego się rosyjskiego z pewnością uderzy podobieństwo par wyrazów, takich jak serce i cepdąe czy sierp i cepn. Lecz wnioski wyciągnięte z takich obserwacji przez naiwnego obserwatora mogą być całkiem błędne. Znalazłszy w dwóch językach podobne wyrazy, może pomyśleć, że jeden język koniecznie musiał czerpać z drugiego. Czasem będzie miał z pewnością rację, np. gdy zauważy, że ang. guard i franc, garde «straż» są podobne, a więc prawdopodobnie blisko spokrewnione. Są one także związane z ang. ward «chronió>, ale to nie jest tak oczywiste. Jeśli jednak myśli, że ang. care «troska» i lac. cura «troska» są ściśle spokrewnione, ponieważ brzmią nieco podobnie, to będzie się mylił. Oczywiście, nie uda mu się dostrzec związku między wieloma parami wyrazów, które w istocie są spokrewnione, np. ros. cepdtfe, ang. heart, lecz to jest już inna sprawa. Najważniejsze, że zamiast akceptować język bez żadnych pytań, zaczyna nań patrzeć dociekliwie, a nawet krytycznie, a to jest początek mądrości.

Leave a Reply